Posts tonen met het label Futurisme / Janneke. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Futurisme / Janneke. Alle posts tonen

maandag 15 januari 2007

Futurisme, Russola, Carra, Marinetti, Boccioni, Severini



Van links naar rechts: Luigi Russola, Carlo Carra, F.T. Marinetti, Umberto Boccioni, Gino Severini

Kijk voor meer afbeeldingen op

http://www.artlex.com/ArtLex/f/futurism.html

Futurisme, gebruikte bronnen en interessante URL’s

Futurisme, gebruikte bronnen en interessante URL’s

http://proto.thinkquest.nl/~klb040/kunst/stroming_bekijken.php?stroming_id=10

http://www.lettertjes.net/Russ_fut.html

http://home.hccnet.nl/att.leurs/kbb024.html

http://www.logosfoundation.org/kunstgeschiedenis/futurisme.html

http://www.dekunsten.net/dk-citaat-futurisme.htm

http://nl.wikipedia.org/wiki/Futurisme

http://www.digischool.nl/ckv2/moderne/moderne/futurisme/futurisme.htm

Algemene kunstgeschiedenis - Hugh Honour & John Fleming

Kunst begrijpen - Stephen Little

Futurisme, De ondertekenaars van Maniretti's eerste Manifest

De ondertekenaars van Maniretti's eerste Manifest

Giamo Balla

Balla werkte overwegend divisionistisch. Het divisionisme werd door Georges Seurat als eerste gebruikt. Bij het divisionisme ook wel pointillisme of neo-impressionisme genoemd werden fijne stipjes naast elkaar gezet die zich vanaf een afstand met elkaar vermengden. Het divisionisme was gebaseerd op wetenschappelijke inzichten, en daardoor voor de futuristen erg aantrekkelijk. In 1909 schilderde Balla zijn eerste futuristisch onderwerp, namelijk elektrisch licht. Balla schilderde een fel stralende gloeilamp, waarachter het maanlicht verbleekt. Balla ging in zijn enthousiasme zo ver dat hij zijn werk exposeerde in een gloeilampenfabriek en zijn dochtertjes Elica en Luce (Schroef en Licht) noemde. In 1911 maakte hijzijn eerste werk over beweging, waarbij een hondje wel twintig pootjes leek te hebben. Balla gaf de beweging gelijktijdig in haar diverse fasen weer.

Carlo Carra

Aanvankelijk was Carlo Carra vrij chaotisch in zijn doeken. Hij probeert spanning en verwarring vast te leggen. De thema’s die Balla en Carra kozen waren bijna onmogelijk om vast te leggen op doek. Ze wilden thema’s behandelen die hen voor een uitdaging stelden en nooit eerder geschilderd waren. Zo produceerden de futuristen in hun overmoed een reeks uiters merkwaardige doeken, die men misschien ten dele als mislukkingen kan beschouwen, maar daarom niet minder boeiend zijn.

Bij het uitbreken van de Eerste wereldoorlog maakte Carra nog een futuristische collage, getiteld “Interventie-demostratie” Hierin wordt een soort megafoon effect gesuggereerd waaruit kreten als “leve de koning” en “leve het leger” opstijgen.

Gino Severini


Gino Severini sloot zich ook aan bij de groep Italiaanse futuristen en behoorde ook tot de ondertekenaars van het opzienbarende manifest van de futuristen in 1910. Van de futuristen was Severini de levendigste colorist en zijn heldere, harmonische en ook poëtische palet maakte dan ook in beslissende mate de betekenis van zijn oeuvre uit. Hij roept op het dynamische in zuivere vormen voor te stellen en hiervoor niet langer de figuratie te gebruiken bijvoorbeeld in Danseuse + mer van 1913.

Umberto Boccioni

Umberto Boccioni is veruit de bekendste en meest vernieuwende figuur van het futurisme. In zijn vroege schilderijen zitten nogal wat sociale accenten: arbeiders, fabriekswijken en zo meer. Zijn eerste futuristische doek is “De rel in de Galleria” uit 1910. Net als bij Balla is de techniek overwegend divisionistisch. Soms heerst er in zijn werk een kubistische inslag. Vanaf 1922 ging hij zich met de beeldhouwkunst bezig houden. Geïnspireerd door Medardo Rosso probeerde Boccioni het beeld te integreren in de ruimte. Van zijn eerste beeldhouwwerken kennen we alleen nog foto’s. Maar zijn drie hoofdwerken die bewaard zijn gebleven zijn even merkwaardig als vernieuwend.

- de ontwikkeling van een fles in de ruimte
- unieke vormen van continuïteit in de ruimte
- dynamisme van een paard in galop + huizen (beschilderd hout, karton, ijzer, koper uit 1915) is een assemblage, gemonteerd op een houten stok. Het is Boccioni’s meest vernieuwende werkwijze.

Luigi Russolo

Russolo raakte bevriend met Boccioni en werd futurist. Hij kwam uit een muzikale familie en na enkele mislukte pogingen tot schilderen schreef hij in 1913 een manifest over de futuristische muziek. Daarin stelde hij dat muziek niet alleen van muziekinstrumenten moet komen, maar dat ook ongecontroleerde klanken en geluiden een muzikale betekenis kunnen hebben. Dit was toen een volstrekt nieuwe bewering.

Russolo noemde het ‘bruïtisme’ en begon samen met zijn medewerker Ugo Patti zijn beroemde intonarumori te bouwen. Dit waren rechthoekige houten bakken van verschillende grootte, elk met een grote toeter en een zwengel als voor een sirene. Met een schuifregelaar kon hij de toonhoogte variëren. In 1914 gaf hij in Milaan zijn eerste concert met 18 intonarumori. Het publiek reageerde verontwaardigd op het enorme lawaai, er ontstond een rel en de politie moest er tussen komen.

In 1923 stapte hij over op de bouw van het lawaai-orgol, dat hij rumorarmonio noemde. Het was bedoeld de muzikale begeleiding van stomme films ruimere mogelijkheden te geven. Het gebrek aan belangstelling voor zijn werk ontmoedigde hem meer en meer, en na een laatste concert in 1929 hield hij er voorgoed mee op.

De futuristische beweging duurde van 1909 tot 1914. Toen in april 1915 de Eerste Wereldoorlog uitbrak viel de beweging uiteen.

Futurisme, meer dan een stijlvernieuwing


Futurisme, meer dan zomaar een stijlvernieuwing

Marinetti, die in 1909 het eerste Futuristische Manifest schrijft, dat gepubliceerd wordt op de voorpagina van het Franse dagblad ‘Le Figaro’, is de geestelijke vader van het futurisme.

Het futurisme is revolutionair. Het is meer dan de zoveelste stijlvernieuwing in de kunst. Het is een nieuwe wereld een nieuwe visie een nieuwe levenshouding en voor het eerst wordt er in de kunst naar nieuwe middelen gezocht. Met het futurisme verschijnt de kunstenaar zelf ten tonele. Kunst wordt Live Art. Om een rechtstreekse confrontatie met het publiek te kunnen realiseren, introduceerde Marinetti een nieuw kunstmedium: de PERFORMANCE. Deze live optreden werden de ‘serata futurista’ genoemd. (futuristische avonden)

Talloze manifesten in veel steden in Europa dragen ertoe bij dat het Futurisme in het centrum van de belangstelling staat. Voor de futuristen was het manifest het ideale middel om hun ideeën te propageren.

Marinetti was zich bewust van de draagwijdte en schreef: “Dank zij ons zal er een tijd komen dat leven geen kwestie meer zal zijn van arbeid en brood, maar een kunstwerk”. “Wij willen de musea, de bibliotheken en de academies op elk gebied vernietigen en tegen het moralisme het feminisme en tegen iedere lafheid strijden, die op doelmatigheid en eigenbelang berust”.

In 1912 wordt de eerste schilderijententoonstelling geopend. Vijf schilders die het manifest ondertekenen zijn

- Giacomo Balla
- Carlo Carra
- Gino Severini
- Umberto Boccioni
- Luigi Russolo


Futurisme, technologische vernieuwingen 19de en begin 20ste eeuw

Voorbeelden van Technologische vernieuwingen in de 19de en begin 20ste eeuw

1764: Stoommachine door James Watt
1800: Volta-zuil: de eerste elektrische stroombron
1807: Stoomboot van Fulton, voortbewogen met schepraderen
1810: 50.000 stoommachines in Engeland
1814: Stoomlocomotief door Stephenson (maximumsnelheid 22 km per uur)
1835: Eerste tramlijn op het vaste land aangelegd tussen Brussel en Mechelen.
1846: Elektrische telegraaf uitgevonden door Gauss
1860: Ontploffingsmotor door Lenoir
1871: Dynamo Zenobe Gramme
1877: Koolboogstraatverlichting in Parijs
1879: Gloeilamp door Edison
1883: Telefoon door Bell
1893: Elektrische trams in België
1894: Het principe van de draadloze telegraaf door Marconi
1899: Eerste draadloze berichten worden overgeseind

eind 19de eeuw: bakeliet uitgevonden door Bakeland
voor 1900: Automobiel door Daimler en Benz

1903: Vliegtuig door de Gebroeders Wright
1920: Radio
1927: Lindberg vliegt over de Atlantische Oceaan

Futurisme, het ontstaan

Abstracte kunst
Futurisme, visies op de geschiedenis, breuk met het verleden

Het ontstaan

De constructie van de eerste elektrische stroombron in 1800 door Volta, zal leiden tot de tweede industriële revolutie: De toepassing van de elektriciteit geeft aanleiding tot een hele reeks uitvindingen waardoor snelheid centraal komt te staan. De uitvinding van de ontploffingsmotor door Lenoir in 1860 en van de elektrische en dieselmotor door Diesel in 1897 hebben strekkende gevolgen. De mogelijkheden lijken onbeperkt en onbegrensd.

De nieuwe verwezenlijkingen van de technologie roepen eind 19e eeuw, tegengestelde levenshoudingen, o.a. ook bij de kunstenaarsgroepen op.

Begin 20ste eeuw, nog voor de 1e wereld oorlog zijn de gevoelens duidelijk verdeeld.
- pessimisme, angst, vertwijfeling bij de Duitse expressionisten, die thema’s als vereenzaming van de mens en angst tot onderwerp nemen.
- Optimisme en geloof in de toekomst bij de kubisten en zeer extreem bij de futuristen.

Het futurisme is een Italiaanse beweging en kunststroming van 1909 tot 1914. Het futurisme is ontstaan vanuit het kubisme. Enkele kenmerken van het futurisme zijn snelheid, energie, agressie, krachtige lijnen, vooruitgang en nieuwe technologie.
Vernieuwen is de boodschap. Dynamiek en snelheid worden de twee centrale begrippen voor de futuristen. De toekomst wordt verheerlijkt en de futuristische kunstenaars roepen op de brug met het verleden op te blazen.